🖥️Ekrana yansıtmaGörüntü ekranda piksellerle yeniden oluşturulur.
Peki ekrandaki görüntü neyden oluşur?
Piksel ve Çözünürlük
Görüntüler piksellerden oluşur
Piksel, resmi oluşturan en küçük birimdir. Ekrandaki her renkli nokta bir pikseldir.
8 × 864 piksel
➜
16 × 16256 piksel
➜
32 × 321024 piksel
🔍Çözünürlük arttıkça görüntü daha çok pikselden oluşur ve kalite artar. Ekranın çözünürlüğü artınca pikseller küçülür, nesneler ekranda daha az yer kaplar.
Görsel 4 ve Görsel 5 · Donanımlar
Video için hangi donanımlar?
Kamera
Görüntüyü kaydeder.
Web kamerası
Bilgisayara bağlanır, görüntüyü kaydeder.
📱
Telefon / tablet
Taşınabilir kayıt ve düzenleme yapar.
🎤
Mikrofon
Sesi kaydeder.
Ekran kartı
Görüntüyü işleyip ekrana gönderir.
Ekran çıkış portları
Ekranı ya da projeksiyonu bilgisayara bağlar.
1. Bölüm · Mert’in Hikâyesi
Fikirden video dosyasına 5 adım
Örnek olay: Mert, teneffüste okul bahçesinde yerlere atılmış plastik şişeleri, kâğıtları ve ambalajları görür. Bu sorunu 5 adımda bir video dosyasına dönüştüreceğiz.
1Problemi seçGerçek hayattan bir sorun seçeriz.Örneğin: Okul bahçesindeki çöp sorunu
2Unsurları belirleKarakter, mekân, olay ve mesajı seçeriz.Örneğin: Mert, okul bahçesi
🎥Canlandır ve çekSenaryoyu canlandırırız; bir arkadaşımız telefon ya da kamerayla kaydeder.
✂️DüzenleKeser, kırpar; geçiş, efekt, başlık ve jenerik ekleriz.
💾Adlandır ve saklaDoğru klasöre kaydeder, yedeğini alırız.grup_adı_tarih_senaryo_adı.mp4Örneğin: yesil_grup_12-10-2026_temiz_bahce.mp4
⭐DeğerlendirVideomuzu yapay zekâ ile hazırlanan sürümle de karşılaştırırız.Geçişler uyumlu mu? · Görüntü ve ses tutarlı mı? · Mesaj açık mı? · İzleyiciyi etkiliyor mu?
2. Bölüm · Video Düzenleme Araçları
Hangi duruma hangi araç?
💻Video düzenleme programı
Bilgisayara kurulur.
Örneğin:OpenShotCapCutMovavi Video EditorAdobe PremiereAdobe After Effects
➕ Çok özelliği var, internetsiz çalışır.
➖ Kurulum ister, öğrenmesi zaman alır.
Örneğin: Okul tanıtım filmi Birçok çekimi birleştirip müzik, başlık ve jenerik ekleriz.
🌐Çevrim içi araç
Tarayıcıda açılır.
➕ Kurulum gerekmez, her cihazdan açılır.
➖ İnternet gerekir, özellikleri sınırlı olabilir.
Örneğin: Kısa duyuru videosu Evde ya da okulda, kurulum yapmadan hazırlarız.
🤖Yapay zekâ destekli araç
Bazı işleri otomatik yapar.
➕ Hızlı ve kolaydır.
➖ Kontrol bizde değildir; etik riskler vardır.
Örneğin: Altyazılı bilgilendirme videosu Konuşmalar otomatik altyazıya dönüşür; hataları biz düzeltiriz.
Ortak yönleri:🎞️ Zaman çizelgesi✂️ Kesme🔀 Geçiş🔤 Yazı eklemeSeçerken sor:👍 Kolay mı?⚡ Hızlı mı?🎯 Amacıma uygun mu?
Video Düzenleme Programı · Örneğin: OpenShot 4
OpenShot’u tanıyalım
DosyaDüzenleBaşlık7GörünümYardım
📄📂💾↶➕ Dosyaları içe aktar1Videoyu Dışa Aktar8
Proje dosyaları2Geçişler3Efektler
Video ön izlemesi4
⏮▶⏭
Zaman çizelgesi5➕ İz ekle✂️ Jilet6📍 İşaretçi ekle
İz 2
BaşlıkJenerik
İz 1
Sahne 1Sahne 2Sahne 3Sahne 5
İz 0
🎵 Müzik
1Dosyaları içe aktar
2Proje dosyaları
3Geçişler ve efektler
4Video ön izlemesi
5Zaman çizelgesi ve izler
6Jilet (kesme aracı)
7Başlık menüsü
8Videoyu dışa aktar
🆓 Ücretsiz ve açık kaynak💻 Windows · macOS · Linux🌐 openshot.org
Temel İşlemler
Videoyu nasıl düzenleriz?
✂️Kesme
Ortadaki istemediğimiz bölümü çıkarırız.
OpenShot’ta: Jilet ile iki yerden böl, aradaki parçayı sil.
📏Kırpma
Klibin başındaki ya da sonundaki fazlalığı atarız.
OpenShot’ta: klibin kenarını içeri doğru sürükle.
🔀Geçiş
İki sahne yumuşakça birbirine bağlanır.
OpenShot’ta: Geçişler sekmesinden iki klibin arasına sürükle.
✨Efekt
Görüntüye parlaklık, bulanıklık gibi etkiler ekleriz.
OpenShot’ta: Efektler sekmesinden klibin üzerine sürükle.
🔤Başlık ve jenerik
Başa videonun adını, sona emeği geçenleri yazarız.
OpenShot’ta: Başlık menüsünden şablon seç.
🎛️Hız, renk ve ses
Hızı, renk tonunu ve ses dengesini değiştiririz.
OpenShot’ta: klibe sağ tıkla, Süre ya da Ses düzeyi’ni seç.
Kaydetme ve Dosya Uzantıları
Videoyu dışa aktar
▶.mp4
En yaygın biçimdir. Telefon, tablet ve bilgisayarların çoğunda açılır; YouTube ve Instagram gibi sitelerde iyi sonuç verir.
📤 İnternette paylaşmak için
▶.avi
Microsoft geliştirmiştir. Kalitesi yüksektir ama dosya boyutu büyüktür. Televizyonda izlemeye de uygundur.
📺 Bilgisayar ve televizyon için
▶.wmv
Microsoft, Windows Media Player için geliştirmiştir. Kalitesi iyi, boyutu büyüktür. Apple cihazlarında açmak için ek program gerekebilir.
🪟 Windows bilgisayarlar için
▶.mov
Apple geliştirmiştir. Kalitesi yüksek, boyutu büyüktür. Apple cihazlarında kolayca açılır.
🍎 Apple cihazları için
▶.mkv
Bir dosyada birden çok ses ve altyazı taşıyabilir. Bazı cihaz ve programlar açamayabilir.
🎞️ Film ve dizi arşivi için
📤 Videoyu Dışa Aktar
Dosya Adı:yesil_grup_12-10-2026_temiz_bahce
Klasör yolu:Belgeler/Videolar/Yesil_Grup
Hedef:MP4
Kalite:DüşükOrtaYüksek
⚖️ Kalite arttıkça dosya boyutu da artar.DüşükOrtaYüksek
Yapay Zekâ ve Etik
Yapay zekâ ile video: dikkat!
🤖 Yapay zekâ neler yapabilir?
🔀Sahne geçişlerini otomatik ekler
💬Konuşmaları altyazıya çevirir
🎨Renkleri düzeltir
➕ Hız ve kolaylık➖ Kontrol eksikliği ve etik riskler
🙋İzin alArkadaşının görüntüsünü izni olmadan videoya eklemeyiz.
Bir gerçek hayat problemi seç, unsurlarını belirle ve 5 sahnelik senaryo panonu oluştur. Sonunda arkadaşlarının panolarını değerlendir.
1Problem2Unsurlar3Senaryo panosu4Değerlendir
Adım 1 / 4İlk denemede doğru: 0
🌱
Kazanım: BTY.6.2.9 · a, b, c, ç maddeleribtydersnotlari.com
Etkinlik-2
Etkinlik 2 · Ses Düzenleme Masası
Ali’nin kaydını düzenle!
Dalganın üzerindeki bir bölüme dokunarak seç, sonra araçlardan birini kullan. Her görevden sonra ▶ Dinle ile sonucu duyabilirsin.
Görev 1 / 7İlk denemede doğru: 0
1
Araçlar
Arka planboş
Kütüphane
Dışa aktar
Kazanım: BTY.6.2.5 · c maddesi · BTY.6.2.7 · a maddesibtydersnotlari.com
Etkinlik-3
Etkinlik 3 · Video Jürisi
Jüri sensin: hangisi daha iyi?
Mert’in videosunun iki farklı kurgusunu ▶ İzle ya da karelere dokunarak incele. Her turda bir ölçüte göre daha iyi kurguyu seç ve nedenini söyle.
Ölçüt 1 / 4Jüri puanı: 0
Kurgu A
Kurgu B
Neden bu kurguyu seçtin?
Kazanım: BTY.6.2.9 · ç maddesi · BTY.6.2.10 · b maddesibtydersnotlari.com
Etkinlik-4
Etkinlik 4 · Gerçek mi, Yapay Zekâ mı?
Video dedektifi: doğru kararı ver!
Her gönderiyi ve 🔎 ipucunu incele. Önce ne fark ettiğini, sonra ne yapacağını seç.
Durum 1 / 7Doğru karar: 0
1Ne fark ettin?Birden fazla seçebilirsin
2Ne yaparsın?
Kazanım: BTY.6.2.8 · ç maddesi · BTY.6.2.10 · a maddesibtydersnotlari.com
Etkinlik-5
6. Sınıf · 6. Hafta · Dijital Oyun
Kurgu Ustası Yarışı
Piksel, donanım, kurgu işlemleri, araçlar, dosya uzantıları ve etik: ne kadar hızlıysan o kadar çok puan!
❤️❤️❤️Puan: 0Seri: 0 🔥Soru: 0 / 12
⏱️ Süre35 sn
Kurgu ustası olmaya hazır mısın?
Sorularda piksel ve çözünürlüğü, duruma uygun donanımı, zaman çizelgesinde yapılan işlemi, uygun aracı ve dosya uzantısını, dosyaları saklamayı ve etik kuralları soracağım.
❤️ 3 canYanlış cevap ya da süre biterse bir can gider
⚡ Hız bonusuNe kadar erken bilirsen o kadar çok puan
🔥 Seri bonusuÜst üste doğrular ekstra puan getirir
🎲 12 soruHer oyunda havuzdan farklı sorular gelir
Soru 1
🏅
Kazanım: BTY.6.2.8 · BTY.6.2.10btydersnotlari.com
Konu Özeti
6. Sınıf · 2. Tema · 6. Hafta · Konu Sonu Özeti
Video Dosyası İçin Kurgu Oluşturma ve Video Dosyası Geliştirme
BTY.6.2.8 · BTY.6.2.9 · BTY.6.2.10 — Video düzenleme programlarından yararlanma, video dosyası için kurgu oluşturma ve video dosyası geliştirme
Video dosyası hazırlamak; gerçek bir problemi seçip unsurlarını belirlemek, senaryo panosu hazırlamak, senaryoyu canlandırıp çekmek, uygun video düzenleme aracıyla düzenlemek ve doğru uzantıyla dışa aktarmaktır. Bu süreçte izin ve telif kurallarına uyar, deepfake’e karşı dikkatli oluruz.
👆 Başlıklara dokunarak bölümleri aç/kapat.
🎬Video ve Piksel
Video, ses, görüntü ve yazının bir araya gelmesiyle oluşan hareketli bir medya türüdür. Görüntü nasıl oluşur?1kayıt: kamera ya da telefon görüntüyü alır → 2dijitalleştirme: görüntü sayılara dönüştürülüp bilgisayara aktarılır → 3ekrana yansıtma: görüntü ekranda piksellerle yeniden oluşturulur.
🟪 Piksel, resmi oluşturan en küçük birimdir. Ekrandaki her renkli nokta bir pikseldir.
🔍 Çözünürlük arttıkça görüntü daha çok pikselden oluşur ve kalite artar. Örneğin: 8 × 8 = 64 piksel, 32 × 32 = 1024 piksel. Ekranın çözünürlüğü artınca pikseller küçülür.
🎥Video İçin Donanımlar
🎥 KameraGörüntüyü kaydeder.
📷 Web kamerasıBilgisayara bağlanır, görüntüyü kaydeder.
📱 Telefon / tabletTaşınabilir kayıt ve düzenleme yapar.
🎤 MikrofonSesi kaydeder.
🖥️ Ekran kartıGörüntüyü işleyip ekrana gönderir.
🔌 Ekran çıkış portlarıEkranı ya da projeksiyonu bilgisayara bağlar (HDMI, DisplayPort, DVI, VGA).
📖Fikirden Video Dosyasına 5 Adım
📖 Örnek olay: Mert, teneffüste okul bahçesinde yerlere atılmış plastik şişeleri, kâğıtları ve ambalajları görür. Bu sorunu 5 adımda bir video dosyasına dönüştürdük.
1Problemi seç: Gerçek hayattan bir sorun seçeriz.Örneğin: Okul bahçesindeki çöp sorunu
2Unsurları belirle: Karakter, mekân, olay ve mesajı seçeriz.Örneğin: Mert, okul bahçesi
4Canlandır ve çek: Rolleri paylaşır, telefonla kaydederiz.Örneğin: Mert’i bir arkadaşımız oynar
5Düzenle, kaydet, değerlendir: Videoyu düzenler, saklar ve ölçütlerle değerlendiririz.Örneğin: temiz_bahce.mp4
📝Problem, Unsurlar ve Senaryo Panosu
🌱 Yeşil beceri problemleri: okul bahçesindeki çöp sorunu · iklim krizi · su israfı · sıfır atık · enerji tasarrufu · geri dönüşümde ailenin rolü · dijital bağımlılık.
🧩 Mert’in hikâyesinin unsurları: karakterler (Mert, Ayşe, Hüseyin amca, okul müdürü) · mekân (okul bahçesi) · olay (sorunu fark eder, kampanya başlatır, değişim olur) · mesaj (“Görmezden gelme, sen de fark et!”) · görüntü, ses ve yazı (bahçe görüntüleri, Mert’in kameraya konuşması, “Temiz Okul, Temiz Bahçe” afişi).
1 · Bahçedeki manzaraMert yerdeki çöpleri görür ve kameraya konuşur.
2 · Gözlem ve farkındalıkHüseyin amca çöpleri toplar. Mert: “Bu bizim sorumluluğumuz.”
3 · Harekete geçiş“Temiz Okul, Temiz Bahçe” kampanyası başlar.
4 · Değişim başlıyorÇöpler azalır; Ayşe de arkadaşlarını uyarır.
5 · MesajMert: “Görmezden gelme, sen de fark et!”
✅ Bütünlük: sahneler sırayla birbirine bağlanıyor: sorun → fark etme → çözüm → mesaj.
✅ Kullanışlılık: kısa ve açık; izleyen kişi “Çöpümü yere atmamalıyım.” mesajını alır.
🎥 Canlandır ve çek: senaryoyu canlandırırız; bir arkadaşımız telefon ya da kamerayla kaydeder.
💾 Adlandır ve sakla:grup_adı_tarih_senaryo_adı.mp4 Örneğin: yesil_grup_12-10-2026_temiz_bahce.mp4 · doğru klasöre kaydeder, taşınabilir belleğe koymadan önce yedeğini alırız.
⭐ Değerlendirme ölçütleri: sahneler arası geçişlerin uyumu · görsel-işitsel ögelerin tutarlılığı · mesajın açıklığı · izleyici üzerindeki etki. Videomuzu yapay zekâ ile hazırlanan sürümle de karşılaştırırız.
🧰Video Düzenleme Araçları
💻 Video düzenleme programıBilgisayara kurulur. Örneğin: OpenShot, CapCut, Movavi Video Editor, Adobe Premiere, Adobe After Effects. ➕ Çok özelliği var, internetsiz çalışır. ➖ Kurulum ister, öğrenmesi zaman alır.
🌐 Çevrim içi araçTarayıcıda açılır. ➕ Kurulum gerekmez, her cihazdan açılır. ➖ İnternet gerekir, özellikleri sınırlı olabilir.
🤖 Yapay zekâ destekli araçBazı işleri otomatik yapar. ➕ Hızlı ve kolaydır. ➖ Kontrol bizde değildir; etik riskler vardır.
Ortak yönleri: zaman çizelgesi · kesme · geçiş · yazı ekleme.
Seçerken sor: kullanımı kolay mı? · işlem hızlı mı? · amacıma uygun mu?
✂️Arayüz ve Temel İşlemler
🖥️ OpenShot arayüzü (örnek program): Dosyaları içe aktar · Proje dosyaları · Geçişler ve efektler · Video ön izlemesi · Zaman çizelgesi ve izler · Jilet (kesme aracı) · Başlık menüsü · Videoyu dışa aktar.
✂️ KesmeOrtadaki istemediğimiz bölümü çıkarırız.
📏 KırpmaKlibin başındaki ya da sonundaki fazlalığı atarız.
🔀 Geçişİki sahneyi yumuşakça birbirine bağlarız.
✨ EfektGörüntüye parlaklık, bulanıklık gibi etkiler ekleriz.
🔤 Başlık ve jenerikBaşa videonun adını, sona emeği geçenleri yazarız.
🎛️ Hız, renk ve sesHızı, renk tonunu ve ses dengesini değiştiririz; müzik konuşmayı bastırmamalı.
💾Dışa Aktarma ve Dosya Uzantıları
.mp4En yaygın biçim; telefon, tablet ve bilgisayarların çoğunda açılır. İnternette paylaşmak için.
.aviMicrosoft geliştirmiştir; kalitesi yüksek, dosyası büyüktür. Televizyonda izlemeye de uygundur.
.wmvWindows Media Player için geliştirilmiştir; Apple cihazlarında ek program gerekebilir.
.mkvBir dosyada birden çok ses ve altyazı taşıyabilir; bazı cihazlar açamayabilir.
⚖️ Kural: video dosyasının kalitesi arttıkça boyutu da artar ve daha çok yer kaplar. Dışa aktarırken dosya adını, klasörü, biçimi (hedef) ve kaliteyi seçeriz.
⚖️Yapay Zekâ ve Etik
🤖 Yapay zekâ neler yapabilir? sahne geçişlerini otomatik ekler · konuşmaları altyazıya çevirir · renkleri düzeltir. ➕ Hız ve kolaylık · ➖ kontrol eksikliği ve etik riskler.
🙋 İzin alArkadaşımızın görüntüsünü izni olmadan videoya eklemeyiz.